seviye tespit 1seviye tespit 2 Doç. Dr. Yalçın İzbul. Bu testte yer alan soru ve cevaplar özgün ve yayın haklarım kapsamındadır. Yazılı iznim olmaksızın, basılı veya elektronik herhangi bir ortamda veya internet yoluyla yayınlanamaz. Yapılacak kısa alıntılarda kaynak gösterilmesi zorunludur.

 

 

TEST -- 04

 

ANSWERS & EXPLANATIONS

CEVAPLAR & AÇIKLAMALAR

Soru Sayfasına Ulaşmak İçin

 BURAYI TIKLAYINIZ

(Ayrı Pencere açılacaktır)

Çevirilerde, "motamot" çeviri değil, daha açıklayıcı olması bakımından, "Türkçe'de aynı durumda biz ne derdik?" yaklaşımı benimsenmiştir.

 

seviye tespit cevaplar

 76   Farka dikkat ediniz:

needn't have bought = meğer almam gerekmezmiş, ama bunu sonradan anladım; ne yazık ki bu arada satın almış bulunuyorum.

didn't need to buy = satın almak zorunda olmadığım daha işin başında anlaşıldı; nitekim de almadım.

"a" veya "c" şıklarını seçtiyseniz, "intermediate" düzey çalışmalara dönerek, öncelikle "present" ve "perfect" kavramları arasındaki temel farklara yoğunlaşınız. "b" şıkkını seçtiyseniz, açık söyleyeyim, "lower intermediate" düzeye dönerek, "have to" fiilinin anlamı, "past tense" çekimleri filan gibi konularla yeniden ilgileniniz.

"Psikoloji" Notu: Dost, gerçekleri söyler. Moral veriyorum diye bıdı bıdı sorularla sizleri uyutan kaynaklar, yıllar süren başarısızlık hikayenizin asıl nedenleridir. Unutmayınız: Birileri moral filan gibi ucuz mazeretlere sığınarak zamanını çarçur ederken, birileri dikkatini yapması gerekenlere odaklar ve başarıyı hedeflenen süre içinde yakalar...

seviye değerlendirme cevaplar

 77  Vurgulu "I did send" yapısını zaman yitirmeksizin değerlendirmeniz avantaj sağlardı... Ayrıca, yardımcı fiillerin present ve perfect farklılığına ve "present" formların çeşitli işlevlerine daha duyarlı olmanız gerekiyor olabilir.

seviye değerlendirme cevaplar

 78  Hata yaptıysanız, nedeni yine yukarda sözünü ettiğim  present ve perfect bakış açılarını ve bunların yardımcı fiil kullanım kalıplarına yansımasını ayırt edememektir...

seviye değerlendirme cevaplar

 79  Bir sıfat-cümlecikte mutlaka sözü edilen kişiye ilişkin birşey söylenmesi gerektiği yanılgısından kendinizi kurtarınız. Yani, kedisi yahut kuzusu hakkında birşey söyleyemez miyim?

İkinci nokta, seçtiğiniz şıkkı mutlaka yerine koyup okuyunuz. Böylece,  görünüşte mantıklı, ama gramer veya sentaks açısından yanlış bir şıkkın zahiri güzelliğine kapılmaktan kurtulursunuz.

seviye değerlendirme cevaplar

 80  Eklenti (kuyruk) sorularında (tag questions), ana-cümleciğin (main clause) fiil ve öznesi yankılanır. Burada, "every citizen" ile başlayan bölüm yan-cümleciktir (subordinate clause). Burada "is" fiilini vurgulu yazarak (bir söyleyiş tarzından yankılayarak) küçük bir tuzak çukur kazdım. Düştüyseniz, hard luck! 

seviye değerlendirme cevaplar

 81  İsim-cümleciklerde (noun clauses) kullanılan bağlaçlar ve isim-cümleciğin karmaşık bir cümlenin öznesi olarak kullanılması konularını yeniden gözden geçiriniz.

seviye değerlendirme cevaplar

 82  "would rather do" ve "had better do" kalıplarının anlamını irdeleyiniz.

"Would rather to do" veya "had better to do" şeklinde (yani tam mastar) kullanımına azçok rastlanmakla birlikte, bunların standart dışı sayılacağına, sınavlarda ise kesinlikle uzak durulması gerektiğine dikkat ediniz.

Size bir öğrenme kolaylığı: "must go / must not go" örneğindeki yardımcı fiiil çekiminde ne görüyorsanız, "would rather" ve "had better" için de aynı çekimleri uygulayınız. Örnek: I must not do it... I would rather not do it... I had better not do it...

 

I, you,

he, they

 must

 would rather ('d rather)

 had better ('d better)

go.

 

I, you,

he, they

 must not

 would rather not ('d rather not)

 had better not ('d better not)

go.

 

seviye değerlendirme cevaplar

 83  Hataya düştüyseniz veya hatta biraz fazla tereddüt gösterdiyseniz, zarf-cümlecikler (adverb clauses) konusuna ve özellikle de kısaltılmış zarf-cümlecikler konusuna dönünüz ve pekiştiriniz.

"b" ve "d" şıkkında anlam uyuşmazlığı var. "c" ve "e" şıkları "in view of the fact that", "despite the fact that" şeklinde olmalıydı.

seviye değerlendirme cevaplar

 84  "Five years ago" belirlemesi "past tense" kullanılmasını zorunlu kılıyor. Tabiatıyla bu, "past continuous" da olabilir. Öte yandan, planlar kendi kendilerini yapamayacağına göre, edilgen çatı kullanılması da zorunlu hale geliyor. Aslında, uzun sözün kısası, "past continuous passive" farkedilmesi nisbeten zor bir yapıdır: Bu "şeytani" soruyu burada o nedenle sundum...

seviye değerlendirme cevaplar

 85  Öncelikle, "a" şıkkını seçtiyseniz, "tense" lerde ciddi açığınız var; bir an önce gidermeğe bakınız. "The tenses" konusuna "bî-hakkın vakıf olmak" en temel gerekliktir.

Tekrarlayalım: Bir sıfat-cümlecikte "mutlaka sözü edilen kişiye ilişkin birşey söylenmesi gerektiği" yanılgısından kendinizi kurtarınız.

Yani, illa ki, "Hamza Bey, ki kendisi milletvekilidir, havaya iki el sıktı." demek zorunda değilim;

"Hamza Bey, ki rahmetli babası efendi bir adamdı, havaya iki el sıktı." da diyebilirim...

Öte yandan, işte çok işinize yarayacak pratik iki kural:

Virgüllü (iki virgül içine alınan) "non-restrictive"

sıfat tümceliklerde,

 1. "that" kullanılamaz;

 2.  bağlaç kaldırılamaz.

 

ARA AÇIKLAMA

Aşağıdaki onbeş soru için yapılabilecek irdelemeler koca bir kitabı dolduracağından, burada yalnızca konulara işaret etmek ve ipuçları vermekle yetinmek zorundayım. Lütfen Eğitim Setimizin veya piyasadaki diğer kaynakların ilgili konularına eğiliniz.

 

 86   Yer belirteci (zarfı) başa çekilerek oluşturulan vurgulu bir devrikcümle... Devrik cümle, biliyorsunuz, soru tümcesi sentaksına sahiptir. Yani, yardımcı fiil veya fiilin kendisi öznenin önünde (=solunda) yer alır.

"an enormous Ottoman citadel," hep birlikte, özne öbeğini (grubunu) oluşturuyor.

Yer zarfının başa çekilmesi durumunda devrik cümle kurulması genel beklentidir. Fakat, yer zarfını izleyen bir virgül varsa (yani, konuşmada es veriliyorsa) devrik veya düz cümle kurmak tercihe bağlıdır, diyebiliriz. Hatta, virgüllü durumda, "a" şıkkı burada zorunlu bile olurdu: "On top of the hill, an Ottoman citadel stood enormous." ("Osmanlı kaleleri bir tepe üzerinde oldu mu çok dev görünürlerdi.") Öte yandan, zorunlu olmaksızın, "b" şıkkı da doğru olurdu.

Virgülsüz durumda da düz cümle kurulabileceğini savunan yazarlar da vardır.

seviye değerlendirme cevaplar

 87  = tanınmamak için, tanımasınlar diye... Amaç belirten bu tür zarf-cümleciklerde (adverb clauses), özellikle Amerikan günlük dilde bağlaç olarak tek başına "that" kullanıldığına rastlamıyor değiliz. (Tarihsel boyutta İngiliz şiirinde de rastlanabilen bir uygulamaydı.) Yine de, "so that" yapısına sadık kalarak ayağınızı yere sağlam basmanızı öneririm:  She left early so that she wouldn't miss the last bus. = Son otobüsü kaçırmamak için erken çıktı.

Resmi kullanımlarda ise "in order that" yapısı da oldukça yaygındır: The Government decided to raise the salaries paid in the public sector in order that the workers might be persuaded to work more efficiently.

seviye değerlendirme cevaplar

 88  Soruyu zorlaştırmak için "still" sözcüğüne de yer verdim. Burada, "daha da" anlamını katan bir pekiştirici konumunda: "Hala daha da çok para kazanmak isterler..."

Ancak konumuz, "rağmen" anlamı veren zarf tümcelikleri ile ilgili:

however + sıfat (veya) zarf... However hard we worked, we could never save enough. = Ne kadar çok çalışırsak çalışalım, hiçbir zaman yeterli tasarruf yapamıyorduk / yapamazdık.

no matter + soru sözcüğü (veya) soru öbeği... No matter what you do, do not touch that button. = Ne yaparsan yap, ama sakın o düğmeye dokunma. No matter how you do it, just do it. = Nasıl yaparsan yap, ama mutlaka yap işte...

seviye değerlendirme cevaplar

 89  "to be supposed + mastar"... Dolayısıyla, "a" ve "b" dışındakileri eliyoruz... "a" şıkkı ile yanlış seçim yaparsanız, "present" ve "perfect" bakış açıları arasındaki temel fark konusunda ciddi açığınız olduğunu gösterir. "To be" = konuşma anı itibariyle. "To have been" = 1. konuşma anı öncesinde; veya, 2. konuşma anı öncesinde ve halâ... "For some time now" = "şimdi bir süredir" belirlemesi, "b" şıkkını zorunlu kılıyor.

NOT: Buradaki durum, "be supposed to", "be abroad", "for some time" ve "now" bileşiminin yol açtığı bir kullanım olasılığı. Bu dört öğeden herhangi birini devreden çıkarınca durumsal olasılık da buna bağlı olarak değişir gibi görünüyor.

Örneğin, "has been ill for some time now" şeklindeki yaygın kullanım gereği duyulabilecek bir belirtme yanında, "is ill for some time (now)" şeklinde bir anons tam bir kavramsal saçmalık olur.

Oysa, "He has been working hard for some time now," kavramı kadar, "He is to (= must) work really hard for some time now," kavramının doğal olacağı durumlar eşit şansta görünüyor.

Dediğim gibi, burada gramer veya sentaktik kurallar değil, gerçek yaşamda doğacak kullanım gereği, olasılığı, ve kullanım alışkanlıkları, sıklığı bir rol oynuyor. "Dil duygusu" adı verilen, tanımı güç kavram rol oynuyor. Kulağımız bize, "is supposed to have been abroad for some time now" durumunun çok daha büyük olasılık taşıdığını söylüyor

seviye değerlendirme cevaplar

 90  "Remember," buradaki anlamıyla, ad alır. (Dolayısıyla, burada ad-fiil (gerund) alır.) (Küçük bir çocukken, İstanbul'da büyük bir camiye götürüldüğümü/götürülüşümü hatırlıyorum.) Ayrıca, etken-edilgen, present-perfect ad-fiillerinize dikkat.

Diğer anlamı için ("onları götürmeyi hiç unutmam, hep yaparım") mastar kullanımı geçewrli olurdu. Fakat besbellidir ki, verdiğim anlam çerçevesine bu anlamı uygulamak anlamca olanak dışıdır.

seviye değerlendirme cevaplar

 91  "Suggest, recommend, advise, etc" fiil grubundan sonra "that" bağlacı ile gelen ad-tümceliklerde (noun clauses) yardımcı fiilin çoğunlukla düşürüldüğüne dikkat ediniz: "The doctor suggested that I/you/she/we (should) give up smoking."

seviye değerlendirme cevaplar

 92  "Never" başa çekilerek oluşturduğumuz bu vurgulu devrik cümle. Ayrıca Soru 86 için yaptığımız açıklamayı da hatırlayınız.

seviye değerlendirme cevaplar

 93  Çok basit bir kural: Bir yan-cümlecik (subordinate clause) asla soru biçiminde olamaz. Şöyle de söyleyebiliriz: Karmaşık bir tümcede, eğer bu bir soru cümlesi ise, yalnızca ana-cümlecik soru biçiminde olur; yan-cümleciklere düzcümle yapısında olmak zorundadır.

-- What time is it?

-- He asked me what time it was. (= He asked me, "What time is it?")

-- Did he ask you what time it was? (= Did he ask you, "What time is it?")

Konuşma dilinde rastlayabileceğiniz örnekler sizi yanıltmasın. O tür kullanımlarda, parantetik ifadeyi ses tonu ile aktarıyoruz.

seviye değerlendirme cevaplar

 94  "Who came?"... "What happened?"... Bu iki soru tarzında soru sözcüğünüz aynı zamanda fiilin öznesi konumundadır. "Who?" aşağıdaki iki sorudan ilkinde "Kim?" ikincisinde "Kimi?" (nesneyi soruyor) anlamındadır:

-- Who waited for you? [Seni kim bekliyordu? Kim seni bekliyordu?]

-- Who did you wait for? [Sen kimi bekliyordun?]

İkincisinde, yani "Sen kimi bekledin/bekliyordun?" sorusunda, ağdalı bir ifade olarak, "Whom did you wait for?" olanaklıdır. Hatta konuşma dilinde "Whom you waited for?" formu da olanaklıdır. Konuşma dilinde, ayrıca, karşımızdaki kişinin Godot'u veya Madonna'yı beklediğini belirtmesi üzerine, bir hayret veya öfke ifadesi olarak, tonlamayı doğru yapmak koşuluyla şu sorular da olanaklıdır: "You waited -- for whom? "You waited -- for who?

seviye değerlendirme cevaplar

 95  "Subjunctive" yapılarınızı yeniden gözden geçiriniz. Burada, vazoyu kırmış olduğumuz anlaşıldığına göre, "perfect subjunctive" kullanmak gerekti.

seviye değerlendirme cevaplar

 96  Şimdi diliyorum ve geçmişe dönük olarak diliyorum. Bir yukardaki soru için yazdıklarım aynen geçerli.

Bununla birlikte, günümüz İngilizce'sinde "Subjunctive" yapılarda çok daha "relaxed" (gevşek) kuralların geçerli olduğunu unutmayınız. Burada verdiğim format, klasik yönelimli sınavlarda (ki, hemen tümüyle öyledirler) uyulması gereken kurala işaret ediyor.

Öte yandan, şu örnekte anlamın tamamen farklı olduğuna ve kullanımın her açıdan doğru olduğuna dikkat ediniz: "How I wish it were last night again."

seviye değerlendirme cevaplar

 97  Ettirgenlik (the Causatives) kalıplarınızı gözden geçiriniz.

seviye değerlendirme cevaplar

 98  Bu soruda da, yine "the subjunctives" sahne aldılar. Öte yandan, günümüz İngilizce'sine ilişkin orada andığım durum, buradaki yapıda çok daha belirgindir ve doğrudan, "is high time we allgo home now" cümlesini işitmeniz eşit olasılık taşır, diyebilirim.

seviye değerlendirme cevaplar

 99  "Not only... but also" yapısının ilk bölümünü başa çekerek, yine Soru 86 ve 92'de yaptığımız gibi vurgulu bir devrik tümce oluşturduk.

seviye değerlendirme cevaplar

 100  Sınavda gerilmiş, hayatından bezmiş, yorgun zihinler için buyrunuz size Çin işkencesi... Ama aslında, çok basit bir soru; ve ne yalan söyleyeyim, bunda zorlanan bir öğrenciyi "lower intermediate" den yeniden başlatırdım...

Bu 100 soru ile, tabiatıyla, İngilizce'nin gramerini tümüyle elden geçirmiş sayılmayız. Yine de, genel durumunuz hakkında size sağlıklı bir fikir verecek ölçüde ayrıntılı bir tarama yapmış olduk.

seviye tespit sınavı açıklama

BAŞA DÖNÜŞ

 Seviye Tespit Anasayfaya Dönüş

seviye tespit 1seviye tespit 2 Doç. Dr. Yalçın İzbul. Bu testte yer alan soru ve cevaplar özgün ve yayın haklarım kapsamındadır. Yazılı iznim olmaksızın, basılı veya elektronik herhangi bir ortamda veya internet yoluyla yayınlanamaz. Yapılacak kısa alıntılarda kaynak gösterilmesi zorunludur.